Zeytinlikte hangi yapılar yapılabilir?

Zeytinlik alanlar 3573 sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun ile ayrıca korunur. Bu nedenle zeytinlikte, diğer tarım arazilerinde yapılabilen yapıların çoğu yapılamaz.

Kanun ne diyor?

• Madde 14 (3669 sayılı Kanun, 1939): Zeytinliklere hayvan sokulması ve zeytin sahalarında ağıl yapılması yasaktır.
• Madde 20 (4086 ve 5728 sayılı Kanunlarla değişik): Zeytinlik sahaları içinde ve bunlara en az 3 kilometre mesafede, zeytinlerin gelişmesine zarar verecek kimyevi atık bırakan, toz ve duman çıkaran tesis yapılamaz. Zeytinlik sahaları daraltılamaz; belediye sınırları içinde imar planına alınan zeytinliklerde toplam yapılaşma (altyapı ve sosyal tesisler dahil) zeytinlik alanının %10’unu geçemez; buradaki zeytin ağaçlarının sökülmesi Bakanlığın fennî gerekçeye dayalı iznine bağlıdır.

2025 düzenlemesi: 7554 sayılı Kanun (Resmî Gazete 24.07.2025) 3573’ü değiştirmedi; Maden Kanunu’na eklediği geçici 45. madde ile yalnız kanuna ekli haritadaki zeytinliklerde, elektrik üretimine yönelik madenciliğe şartlı izin verdi (ağaçların taşınması, iki katı yeni zeytinlik kurulması). Yapı ve imar yönünden zeytinlik koruması aynen sürmektedir.

Kanun, yönetmelik, Danıştay kararı ve 7554 sayılı Kanunun tam metinleri Dökümanlar sayfasındadır.

Zeytinlik nasıl anlaşılır?

İki yoldan: tapuda vasfın zeytinlik olması ya da 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planında parselin zeytinlik lekesinde kalması. Tapu vasfı “tarla” olsa bile plan lekesi zeytinlikse parsel zeytinlik kabul edilir.

Yapılamayanlar

• Bağ evi
• Bakıcı evi
• Tarımsal depo
• Ahır, ağıl ve kümes

Ne yapılmalı?

Zeytinlikte yapı düşünülüyorsa önce İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nden parselin durumu sorulmalıdır. Ağaç sayısı ve dikim sıklığı da değerlendirmeyi etkiler; bu bilgi yerinde tespitle belirlenir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; parsel ve projeye özel değerlendirme yerine geçmez. Mevzuat değişebilir; işlem öncesinde güncel metinleri ve ilgili kurumu kontrol ediniz.